Kiwanja: de kracht van SMS

Vorig artikel Volgend artikel

Ken Banks van Kiwanja.net was een beetje een vreemde eend in de bijt van Mobile Marketing Amsterdam op 8 mei. Hij praatte over de rol van de mobiele telefoon in de maatschappelijke ontwikkelingen in Afrika - en niet over geld verdienen. Misschien dat het daarom zo rustig was in de zaal. Jammer, want tijdens een evenement dat vooral draaide om smartphones, apps en businessmodellen, was het een prettige adempauze om herinnert te worden aan de kracht van een simpel sms’je. 

Kiwanja: de kracht van SMS

anks studeerde ooit antropologie en spreekt misschien daarom wel zo gedreven over de kracht van het mobieltje in minder ontwikkelde landen. Het gaat hard in Afrika. De meeste landen hebben geen telecominfrastructuur, elektriciteit is onbetrouwbaar of niet aanwezig. De mobiele telefoon vult een enorm vacuum. “Je kunt nu nog onderzoeken hoe mensen in gemeenschappen functioneren zonder mobiele telefonie en daarna iedere paar jaar terugkomen om te zien wat de gevolgen zijn wanneer ze daar wel toegang toe krijgen."

Creatieve ondernemers

Op zijn site staan zijn eigen foto’s van de afgelopen tien jaar. “De mensen in de landen waar ik heb gewoond en gewerkt zijn zo ongelofelijk ondernemend. Dorpen waar tien jaar geleden nog niets was, staan vol winkeltjes en constructies met telecom-gerelateerde bedrijfjes.” Dat zijn ‘gewone’ telefoonwinkels, waar toestellen worden verkocht, sim-kaarten en opladers. Maar de andere vorm van ondernemerschap is m.i. veel boeiender. 

Een oplaadstation in Oeganda, voor mensen die thuis geen elektriciteit hebben. Een waar je ook kunt bellen. En de mobiele mobielmeneer, die rondfietst en die je aan kunt houden om een telefoontje te plegen. Ook zijn er ondernemers die een auto-accu rondslepen, zodat mensen hun mobiel ter plekke kunnen opladen. Een ander bekend verschijnsel is de dorpstelefoon, waar - vooral vrouwen - hem ook gebruiken voor het lenen van kleine geldbedragen. Mobiel betalen is sowieso veel verder ingevoerd dan in Europa. "Met name in Kenia betalen mensen ook de kleinste bedragen met hun telefoon."

Vergeet internet

Moderne marketeers bedenken apps voor smartphones en gaan uit van de gedachte “always online” en leven in de cloud. Vergeet het maar in Afrika, zegt Banks. Zo heeft slechts 5% van de mensen in Zimbabwe internet, maar toegang tot een mobiel is er wel. "Een cloud app sluit dus 95% van je potentiële klanten uit." Denk ook aan de oudere toestellen. Wat we hier weggooien, wordt daar gerepareerd "met hamer, steen en beitel" en nog jaren gebruikt.

FontlineSMS

Ken Banks' eigen software FrontlineSMS wordt - zes jaar na de lancering - inmiddels gebruikt in ruim zeventig landen. Zonder marketing, zonder PR-budget. De gebruiker download de gratis software en installeert die op een laptop (Windows, Mac, Ubuntu). De laptop  functioneert dan als een vertaler tussen mobiele apparaten. Is er een internetverbinding, dan gebruikt hij die, is deze er niet dan gaat communicatie via de SIM-kaart van de lokale mobiele provider in de telefoon. 

Sociale Impact

De toepassingen van FrontlineSMS variëren, maar hebben gemeen dat mensen een stem gekregen hebben en met elkaar in contact kunnen komen om kennis te delen en hulp te bieden. Ook blijven ze op de hoogte van het nieuws. Banks weigert elke vorm van lofprijzing hiervoor. “Partijen bedenken zelf hoe ze Frontline inzetten.” Zo gebruikt Survivors Connect mobiele technologie in de strijd tegen mensenhandel en slavernij. In Nigeria functioneerde FrontlineSMS als verkiezingsmonitor. Vrijwilligersorganisaties brachten via crowdsourcing in kaart waar broodnodige medicijnen zich bevonden en het resultaat (een paar concentraties en veel, veel lege gebieden) heeft geleid tot concrete verbeteringen. A veiligheidsnetwork in Afghanistan waarschuwt mensen per sms als er dreiging is (in de vorm van vijandige groepen) maar brengt ook Afghaanse radio binnen het bereik van mensen.

Zoals ik eerder zei: tijdens een evenement dat vooral draaide om smartphones, apps en businessmodellen, was het een prettige adempauze om herinnert te worden aan de kracht van een simpel sms’je.

Karina Meerman

werkt sinds 1999 als freelance journalist en tekstschrijver voor customer media en B2B. Noemt zich tegenwoordig ook 'storyteller' omdat het hip is, maar...

Reageren is uitgeschakeld omdat er geen cookies opgeslagen worden.

Cookies toestaan Meer informatie over cookies