Hersenscan bij sollicitatie?

Vorig artikel Volgend artikel

Twee weken geleden viel me dit artikel op: ‘Binnen vijf jaar hersenscan bij sollicitatie’. Ik zie het al voor me een hersenscan gecombineerd met het on-line traceren van iemands gedragingen en hopla zo hebben we een compleet beeld. Is het allemaal zo simpel als de media schrijven?

Hersenscan bij sollicitatie?

Met deze hersenscans (fMRI) wordt het gedrag van mensen en hun sociale en emotionele intelligentie onderzocht. Op basis van die scans kan men uitspraken doen over het soort job dat iemand op het lijf geschreven is. Ook kan volgens deze manier voorkomen worden dat men sollicitanten met een psychopathische aanleg werft en we weten meteen of we een topverkoper of leidinggevende voor ons hebben, zo stelt Prof. Dr. Verbeke in het interview alswel tijdens de uitzending van Pauw en Witteman.

Van de ene kant klinkt het zo aannemelijk, dit zou de oplossing zijn om te weten wat voor vlees je in de kuip hebt. Aan de andere kant is het op meerdere vlakken in strijd met de wet en is het nog maar de vraag of deze technieken überhaupt objectief resultaat laten zien.

Logischerwijs volgden deze week dan ook kritische reacties op de uitingen van Verbeke over de toepassingen van dergelijk hersenonderzoek. Onder andere werden de wetten tav privacy, alsmede medische onderzoeken in het kader van arbeidsverhoudingen bij deze discussie betrokken. Beide punten ten opzichte van de werknemer zijn er om hem te beschermen tegen discriminatie op huidige of toekomstige gezondheidstoestanden.

Na wat research deze week bij psychologen en promovendi die zowel naar fMRI als autisme onderzoek doen, kreeg ik toch echt de indruk dat we een of andere ‘charlatan’ op tv de indruk hebben laten scheppen dat er met hersenonderzoek wel degelijk resultaat kan worden verkregen. Volgens verschillende andere experts ‘onzin’.  Waar zitten nu de haken en ogen aan het verhaal van Verbeke (er zijn er tientallen maar hieronder enkele uitgelicht).

Er kunnen in fMRI onderzoek geen uitspraken gedaan worden over individuele proefpersonen, maar er wordt altijd over groepsgemiddelden gesproken. Er bestaat erg veel individuele variatie in hersenactivatie en uitspraken over een persoon op grond van zijn activatiepatroon is daarom niet betrouwbaar.

Je kunt in hersenen wellicht wel zien of gebieden wel of niet “oplichten” zoals Verbeke het noemt maar dit bepaalt nog niet wat voor gedrag iemand laat zien. Daarnaast kan het nog zo zijn dat bij hetzelfde gedrag mensen andere hersenactiviteiten laten zien of juist andersom bij dezelfde hersenactiviteit ander gedrag. Dit geldt vooral voor hogere cognitieve functies zoals taal, ruimtelijk inzicht etc. Daarbij geeft Verbeke in zijn interview bij Pauw en Witteman aan dat hij kan zien wat iemand denkt. Dit is enigszins uit zijn verband getrokken. Je kunt op een scan niet zien wat iemand denkt, hoogstens welke gebieden geactiveerd worden.

Daarnaast wil een sterkere activatie niet per se zeggen dat je ook beter bent in een taak, maar dat dit ook compensatie kan zijn, dwz mensen moeten meer moeite doen om een taak succesvol uit te voeren en als gevolg daarvan lichten bepaalde hersengebieden sterker op. Concluderen dat sterkere activatie samenhangt met verkooptalent is dus niet valide, want het kan ook zijn dat iemand geen talent heeft, maar meer moeite doet om te verkopen en daarom meer activatie laat zien.

Tevens kun je natuurlijk bedenken dat je verschillende verkoopstrategieën hebt en er niet één de beste is. Deze verschillende methoden boren ook diverse gebieden in de hersenen aan, dus hoe bepaalt men wat de beste verkoopstrategie is voor managers/leidinggevende etc.? En wat doet men met verschillen tussen mannen en vrouwen?

Daarbij weten we ook dat bijv. ondernemers helemaal niet op alle vlakken goed scoren. Sommigen zijn beter in sales, anderen excelleren juist meer in de technische kant maar hebben wel het inzicht om iemand erbij te zoeken die bijv. de verkoop voor ze oppakt. Niemand kan dan ook bepalen wat de beste verkoper of beste ondernemer is dus is het ook lastig om te zien welk gebied in de hersenen dan geactiveerd zou moeten worden wil men weten of men een topverkoper aan de haak heeft geslagen. Daarbij wordt er totaal niet gekeken naar plaats en tijd. Hoe meet de scan hoe iemand reageert wanneer iemand bijvoorbeeld onder druk/stress staat, wat voor gedrag laat iemand dan zien. Want daar draait het toch mede om in de sales.

Ik denk dat het onderzoek waar Verbeke co –auteur is wel degelijk waarheden bevat en het gehele hersenonderzoek een stukje verder brengt. Alleen heeft de heer Verbeke de conclusies enigszins commercieel en wel heel zwart/wit verdraaid.

Reageren is uitgeschakeld omdat er geen cookies opgeslagen worden.

Cookies toestaan Meer informatie over cookies